อารมณ์ที่แตกต่าง..หรือจะมาจากการทำงานของ ‘สมอง’
สมองส่วนอารมณ์เป็นสิ่งที่ยืนยันได้ว่าอารมณ์กับสมองนั้นมีความเชื่อมโยงกันอย่างสลับซับซ้อน ภายในกลไกการทำงานของสมองส่วนควบคุมอารมณ์ที่เชื่อมโยงกันอย่างน่าสนใจ แต่หลายคนมักจะยังมีข้อสงสัยว่าสมองกับอารมณ์เกี่ยวข้องกันจริงหรือ สมองส่งผลกับอารมณ์อย่างไร แล้วทำไมอารมณ์ที่แตกต่างกันทำให้เรามีการแสดงออกทางร่างกายที่ไม่เหมือนกัน วันนี้เราจะพาทุกคนมารู้จักกับสมองกับอารมณ์ให้มากยิ่งขึ้น

“สมอง กับ อารมณ์” เชื่อมโยงกันจริงหรือ..?
สมองส่วนอารมณ์ คือสิ่งที่เชื่อมโยงกันจริง! เนื่องจากอารมณ์พื้นฐานของมนุษย์ ล้วนเกิดจากการทำงานของสมอง และสมองก็ได้รับผลกระทบจากอารมณ์ทางบวกและทางลบของเราเช่นเดียวกัน ดังนี้

สมอง..ส่งผลต่ออารมณ์
สมองส่วนอารมณ์ คืออะไร?..มาเจาะลึกถึงสมองส่วนควบคุมอารมณ์ให้มากยิ่งขึ้นกันได้เลย!

สมองในส่วนที่รับผิดชอบเกี่ยวกับอารมณ์นั้นมีชื่อภาษาอังกฤษว่า limbic system ซึ่งอารมณ์ต่าง ๆ จะไม่ได้เกิดจากสมองเพียงส่วนเดียว แต่จะเกิดจากความเชื่อมโยงกันผ่านการเชื่อมต่อสมองส่วนอารมณ์หลาย ๆ ส่วนที่ทำหน้าที่รับผิดชอบเกี่ยวกับอารมณ์ ความจำ และควบคุมพฤติกรรมของมนุษย์

โดยสมองที่เกี่ยวข้องกับอารมณ์ที่แตกต่างกันของมนุษย์นั้นคือ cortical area และ subcortical area ซึ่งจะประกอบไปด้วย prefrontal cortex สมองส่วนควบคุมอารมณ์ที่เกี่ยวข้องกับความคิดและอารมณ์ , hippocampus ที่ทำหน้าที่เรียนรู้และความจำ , amygdala ส่วนของสมองที่จะตอบสนองต่อความเครียด , cingulate gyrus ที่ใช้ในการประมวลผลอารมณ์และควบคุมพฤติกรรม และ hypothalamus ที่ทำหน้าที่ในการควบคุมอุณหภูมิของร่างกาย การเต้นของหัวใจ ความดันเลือด ความต้องการพื้นฐานของร่างกาย รวมถึงการสร้างฮอร์โมน ซึ่งทั้งหมดนี้ล้วนส่งผลต่ออารมณ์ของมนุษย์ด้วยกันทั้งสิ้น

ซึ่งตัวอย่างอารมณ์พื้นฐานของมนุษย์ที่เกิดจากการทำงานร่วมกันของสมองส่วนอารมณ์ ได้แก่

- อารมณ์โกรธ
- อารมณ์กลัว
- อารมณ์ประหลาดใจ
- อารมณ์ขยะแขยง
- อารมณ์รังเกียจ
- อารมณ์มีความสุข
- อารมณ์สนุกสนาน
- อารมณ์เศร้า
- อารมณ์เครียด เป็นต้น

อารมณ์..ส่งผลต่อสมอง
ไม่ใช่แค่สมองส่วนอารมณ์คือสิ่งที่ส่งผลให้เรามีอารมณ์ต่าง ๆ ที่แตกต่างกันเพียงเท่านั้น เพราะอารมณ์ทั้งทางบวกและทางลบของเราก็ส่งผลต่อสมองเช่นเดียวกัน โดยอารมณ์ที่เกิดขึ้นนั้นจะทำให้สมองสั่งการไปยังส่วนต่าง ๆ ของร่างกายและเกิดการแสดงออกที่แตกต่างกัน ซึ่งตัวอย่างอารมณ์ที่ส่งผลต่อสมอง เช่น

- อารมณ์กลัว สมองจะกระตุ้นให้ร่างกายมีเหงื่อออก ใจสั่น
- อารมณ์เสียใจ สมองจะกระตุ้นให้ร่างกายเกร็งตัว และการไหลเวียนของออกซิเจนลดน้อยลง
- อารมณ์เครียด สมองจะกระตุ้นให้ฮอร์โมนเปลี่ยนแปลง และทำให้กล้ามเนื้อตึงหรือหดเกร็ง
- อารมณ์ตื่นเต้น สมองกระตุ้นให้ร่างกายให้หายใจเร็ว ถี่ และมือเท้าเย็น เป็นต้น

นอกจากนี้ยังมีการศึกษาสมองส่วนอารมณ์ และพบว่าอารมณ์ทางลบในระยะยาวจะทำให้เสี่ยงเกิดภาวะสมองเสื่อม ส่งผลให้มีความจำที่ลดน้อยลง และกระทบต่อการวางแผน การตัดสินใจ และการคิดอย่างเป็นระบบได้ ซึ่งจะแตกต่างจากอารมณ์ทางบวก ที่จะกระตุ้นสารเคมีต่าง ๆ ในสมอง กระตุ้นการหลั่งฮอร์โมนแห่งความสุข (endorphin) และฮอร์โมนที่ช่วยควบคุมการนอนหลับ (melatonin) อีกทั้งยังส่งเสริมให้เกิดการเรียนรู้และมีความจำที่ดียิ่งขึ้นได้อีกด้วย

จะเห็นได้ว่าสมองและอารมณ์นั้นเป็นสิ่งที่เชื่อมโยงกัน เราจึงควรดูแลสมองและหมั่นบริหารจัดการอารมณ์ของตัวเองให้ดีอยู่เสมอ เพื่อความสมดุลและเพื่อประสิทธิภาพในการทำงานของสมองส่วนอารมณ์นั่นเอง หากอยากรู้เรื่องราวเพิ่มเติมว่าสมองส่วนอารมณ์ คืออะไร อิทธิพลของอารมณ์ที่ส่งผลต่อสมองนั้นมีอะไรบ้าง ทำไมสมองส่วนควบคุมอารมณ์ถึงเชื่อมโยงกับอารมณ์ สามารถไปติดตามบทความดี ๆ ได้ที่ https://hhcthailand.com/how-emotions-affect-the-brain/