ในแต่ละปีจะมีผู้ป่วยโรคมะเร็งศีรษะและลำคอเกิดขึ้นมากกว่าครึ่งล้านรายทั่วโลก และเสียชีวิตกว่า2.7 แสนรายต่อปี ความที่โรคที่ครอบคลุมอวัยวะหลายส่วนและมีอัตราการเติบโตของโรคสูง เราจึงควรที่จะรู้จักโรคมะเร็งศีรษะและลำคอ เพื่อหาทางรักษาและป้องกันโรคแต่เนิ่นๆ เพราะโรคมะเร็งยิ่งพบเร็วเท่าไหร่การรักษษก็ยิ่งได้ผลเร็วเท่านั้น

โรคมะเร็งศีรษะและลำคอ

คือ โรคมะเร็งที่เกิดจากเยื่อเมือกบุภายในของอวัยวะบริเวณศีรษะและลำคอ  ได้แก่…

• ช่องปาก ซึ่งประกอบด้วย ริมฝีปาก กระพุ้งแก้ม เนื้อเยื่อใต้ลิ้น และรอบๆลิ้น เหงือก ลิ้น และเพดานแข็ง
• คอหอยส่วนปาก ซึ่งประกอบด้วย โคนลิ้น ต่อมทอนซิล เพดานอ่อน และ ลิ้นไก่
• โพรงหลังจมูก
• กล่องเสียง และเนื้อเยื่อรอบกล่องเสียง
• โพรงจมูก และ โพรงไซนัส, ต่อมน้ำลายต่างๆ

ปัจจัยเสี่ยงสำคัญที่ทำให้เกิดโรคมะเร็งศีรษะและลำคอ คือ การสูบบุหรี่ การดื่มแอลกอฮอล์ การขาดวิตามิน และเกลือแร่ การมีแผลเรื้อรังในช่องปากจากโรคต่างๆ การติดเชื้อไวรัสบางชนิดที่สำคัญ เช่น เชื้อไวรัส อีบีวี (EB virus) ไวรัสเอชพีวี (HPV viruses) และไวรัสเอชไอวี (HIV virus)

นอกจากนี้ ยังมีสาเหตุเสริมอื่น ๆ ได้แก่ ภาวะภูมิคุ้มกันความผิดปกติทางพันธุกรรม การใช้ฟันปลอมที่ไม่พอดี ทำให้เกิดการเสียดสีกับเยื่อบุภายในปาก ก็อาจจะทำให้เกิดการระคายเคืองจนเป็นแผล ส่งผลให้เกิดมะเร็งได้ในระยะยาวได้

วิธีดูแลตัวเองเพื่อลดโอกาสเสี่ยงในการเกิดโรคมะเร็งศีรษะและลำคอนั้นสามารถทำได้โดยลดปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดโรค คือ การเลิกบุหรี่ งดดื่มแอลกอฮอล์ รับประทานอาหารที่เป็นประโยชน์ให้ครบทุกหมู่อาหารอย่างสมดุลรวมทั้งวิตามินและเกลือแร่ที่จำเป็นต่อร่างกายรักษาความสะอาดของช่องปาก เหงือก และ ฟัน และระมัดระวังการติดเชื้อไวรัสต่างๆดื่มน้ำสะอาดอย่างน้อยวันละ 6-8 แก้ว ออกกำลังกายให้เหมาะสมกับศักยภาพของร่างกายอย่างสม่ำเสมอ หมั่นตรวจเช็กร่างกายสม่ำเสมอ หากพบความผิดปกติควรปรึกษาแพทย์ช่วยตรวจเช็ก อย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง เพราะถ้าตรวจพบแต่เนิ่นๆ จะได้รับรักษาได้อย่างทันท่วงที